قطاب یکی از شیرینی‌های سنتی و محبوب یزد است که قدمت آن به دوره قاجار برمی‌گردد. این شیرینی با طعم خاص و ظاهر زیبای خود، جایگاه ویژه‌ای در فرهنگ شیرینی‌پزی داشته و یکی از شیرینی های پرطرفدار ایرانی محسوب می‌شود. طرز تهیه قطاب بسیار آسان است و معمولاً با ترکیبی از آرد، مغز بادام یا گردو و عسل یا شکر تهیه می‌شود.

قطاب کرمانی در مراسم‌ها و مهمانی‌ها طرفداران زیادی دارد. اگر می‌خواهید قطاب خانگی درست کنید، تا انتهای این مقاله همراه ما باشید. ما طرز تهیه قطاب را به‌صورت مرحله‌به‌مرحله بیان کرده‌ایم تا بتوانید در خانه و با کمترین هزینه، آن را آماده کنید.

انواع قطاب چیست؟

قطاب یکی از شیرینی‌های سنتی ایرانی است که در مناطق مختلف درست می‌شود. طرز تهیه قطاب در تمام انواع آن یکسان است؛ تنها تفاوت مربوط به طعم و مواد میانی شیرینی می‌شود. در ادامه انواع قطاب را معرفی کرده‌ایم:

• قطاب یزدی: قطاب یزدی معروف‌ترین نوع شیرینی قطاب می‌باشد. خمیر آن از آرد، شیر یا ماست و زرده تخم‌مرغ تهیه شده و در روغن سرخ می‌شود. مغز داخلی شیرینی نیز شامل پودر بادام، پودر قند و هل است که طعم ملایم و عطری خوشایند به شیرینی می‌دهد.
• قطاب کرمانی: قطاب کرمانی به خاطر مغزی خوشمزه‌ای که دارد معروف است. مغز این نوع قطاب ترکیبی از پسته، گردو، نارگیل و گلاب می‌باشد که عطر و طعم غنی و متفاوتی به آن می‌دهد. خمیر بیرونی معمولاً نازک و ترد است.
• قطاب لکی: این نوع قطاب محلی با ترکیب متنوعی از مغزهای خشک مثل بادام و گردو و ادویه‌های سنتی تهیه می‌شود. خمیر آن کمی ضخیم‌تر است و بافتی محکم و خوشمزه دارد.

مواد لازم برای تهیه قطاب یزدی

قبل از اینکه طرز تهیه قطاب را بدانید و با مراحل درست کردن آن آشنا شوید، لازم است مواد اولیه لازم را آماده کنید. جدول زیر مواد اولیه لازم برای درست کردن قطاب عید را نشان می‌دهد:

طرز تهیه قطاب یزدی چگونه است؟

بعد از اینکه مواد لازم قطاب را آماده کردید، مراحل زیر را به ترتیب انجام دهید تا شیرینی پزی رو شروع کنید :

آماده‌سازی خمیر

کره ذوب‌شده، زرده تخم‌مرغ، بیکینگ‌پودر، ماست و پودر قند را در یک کاسه مخلوط کنید تا ترکیب یکدست و نرم حاصل شود. این ترکیب، طعم و بافت لطیف قطاب را تشکیل می‌دهد.

 اضافه کردن آرد

آرد الک‌شده را به‌تدریج به مخلوط بالا اضافه کنید و هم بزنید تا خمیر نرم و لطیفی شکل بگیرد که به دست نچسبد. نکته مهم این مرحله این است که آرد را کم‌کم اضافه کنید تا خمیر خشک نشود.

استراحت خمیر

خمیر آماده‌شده را جمع کنید و به مدت یک ساعت در دمای اتاق یا یخچال استراحت دهید. این مرحله باعث یکدست شدن بافت خمیر و راحتی در پهن کردن آن می‌شود.

آماده‌سازی مغز داخلی

در زمان استراحت خمیر، مغزی داخلی قطاب را آماده کنید. ابتدا گردو، بادام، شکر، هل، دارچین و گلاب را با هم مخلوط کنید و به حالت خمیری درآورید. این ترکیب، طعم و عطر خاص قطاب یزدی را ایجاد می‌کند و مغز داخلی شیرینی شما می‌باشد. 

پهن کردن و قالب زدن

خمیر را پس از یک ساعت استراحت روی سطح صاف پهن کنید و با قالب دلخواه برش بزنید. مقداری از مغز آماده شده را داخل هر قطعه خمیر قرار دهید و لبه‌ها را به‌خوبی ببندید.

پخت در فر

قطاب‌ها را در فر از پیش گرم شده با دمای ۱۸۰ درجه سانتی‌گراد قرار دهید. صبر کنید تا سطح خمیر کمی طلایی شود. حرارت مناسب باعث ترد شدن خمیر و حفظ عطر مغز می‌شود.

تزئین و سرو

پس از پخت، قطاب‌ها را تزیین کنید. پودر بادام قطاب را خوشمزه‌تر می‌کند. علاوه بر بادام، می‌توانید از پودر قند یا پودر پسته برای تزیین این شیرینی استفاده کنید.

مواد لازم و طرز تهیه قطاب کرمانی

در این بخش از آموزش انواع قطاب، طرز تهیه قطاب کرمانی را بیان می‌کنیم. در ابتدا باید مطابق جدول زیر مواد لازم را آماده نمایید:

دستور پخت قطاب کرمان با قطاب یزد تقریبا مشابه است. در ابتدا باید کره را از یخچال بیرون آورده و با تخم‌مرغ هم بزنیم تا سبک شود. پس از آن ماست، بکینگ پودر و روغن را اضافه می‌کنیم. در مرحله بعدی آرد الک‌شده را کم‌کم می‌افزاییم تا خمیری نرم و یکدست حاصل شود. خمیر را ورز داده، به شکل دایره درمی‌آوریم و با سلفون می‌پوشانیم تا یک ساعت استراحت کند.

مواد میانی شامل پودر گردو، هل، پودر قند و گلاب را مخلوط و ورز می‌دهیم و به شکل دایره‌های کوچک آماده می‌کنیم. خمیر را با وردنه باز کرده، قالب می‌زنیم و مواد میانی را داخل آن قرار می‌دهیم و لبه‌ها را محکم می‌بندیم. حال می‌توانید قطاب‌ها را در روغن سرخ کنید. طرز تهیه قطاب در فر هم به صورت زیر است:

• قطاب‌ها را در فر با دمای ۱۸۰ درجه به مدت ۱۵ تا ۱۸ دقیقه قرار دهید.
• پس از خنک شدن، در پودر قند بغلتانید تا آماده سرو شوند.

فوت و فن‌ها و نکات کلیدی طرز تهیه قطاب

رعایت فوت و فن قطاب و نکات کلیدی باعث می‌شود قطاب شما هم طعم عالی داشته باشد و هم ظاهر جذابی پیدا کند.

1. همۀ مواد را از نیم ساعت قبل از یخچال بیرون بیاورید تا به دمای محیط برسند.
2. حتماً از آرد سفید قنادی و ماست شیرین و پرچرب استفاده کنید.
3. برای حفظ طعم و عطر، قطاب را در ظرف دربسته و جای خنک (نه در یخچال) نگهداری کنید.
4. برای طعم و عطر بهتر، کمی گلاب و زعفران به مواد میانی اضافه کنید.
5. فر یا روغن نباید زیادی داغ باشند.
6. آرد، گلاب یا بیکینگ پودر را بیش‌ازحد اضافه نکنید.
7. خمیر را نازک‌تر از ۳ میلی‌متر باز نکنید تا هنگام پخت پاره نشود.
8. قطاب کالری بالایی دارد، زیرا شامل شکر و مغزها است؛ بنابراین در مصرف آن اعتدال را رعایت کنید.

چگونه در درست کردن قطاب حرفه‌ای شویم؟

با رعایت نکات کلیدی در طرز تهیه قطاب می‌توانید یک شیرینی خوش‌عطر، نرم و خوش‌طعم داشته باشید. قطاب نه تنها شیرینی محبوب در مراسم سنتی مانند نوروز است، بلکه جایگاه مهمی در دورهمی‌های دوستانه و خانوادگی دارد. اگر می‌خواهید انواع قطاب را به‌صورت حرفه‌ای و با روش‌های ویژه تهیه کنید، می‌توانید در دوره‌های کی دخت شرکت کرده و مهارت خود را به سطح حرفه‌ای ارتقا دهید. برای دریافت اطلاعات بیشتر با ما تماس بگیرید.

پرسش‌های متداول

1-فرق قطاب یزدی و قطاب کرمانی چیست؟

تفاوت قطاب یزدی و قطاب کرمانی در مواد میانی است. در قطاب یزدی معمولاً از گردو، پودر قند و هل استفاده می‌شود، در حالی که قطاب کرمانی علاوه بر گردو، اغلب پسته، گلاب و گاهی زعفران هم دارد.

2-آیا می‌توان قطاب را در فر تهیه کرد؟

بله، برای درست کردن یک قطاب رژیمی و بدون روغن، آن را در فر درست کنید.

3-چگونه قطاب ترد و پوک می‌شود؟

قطاب زمانی ترد و پوک خواهد شد که خمیر به‌خوبی استراحت کند و روغن یا فر برای پخت به اندازه کافی داغ باشد.

4-آیا قطاب برای بیماران دیابتی مناسب است؟

قطاب به دلیل شکر و مغزهای چرب، دارای کالری بالا و قند زیاد است؛ بنابراین برای بیماران دیابتی مناسب نیست.